• « strona główna serwisu
• Program edukacyjny
• Zespoły
• Ewaluacja programu
• Ewaluacja warsztatów szkoleniowych
• Materiały do pobrania

Nasze projekty:

Przemoc w szkole, środki psychoaktywne — program edukacyjny dla klas szkolnych

W 2008 roku Fundacja Praesterno zrealizowała program mający na celu wsparcie szkół w samodzielnym radzeniu sobie z problemem przemocy i innymi zjawiskami patogennymi zagrażającymi środowisku szkolnemu.

Program był realizowany w 35 szkołach w 7 miastach – Bielsku Białej, Bydgoszczy, Gdańsku, Krakowie, Lublinie, Łodzi i Wrocławiu. W każdym mieście w pięciu szkołach gimnazjalnych i/lub ponadgimnazjalnych wskazanych – jako najbardziej problemowe – przez kuratoria oświaty.

W każdej szkole, w której prowadzono działania, powołano Szkolny Zespół Interwencji i Mediacji, w skład którego weszli reprezentanci uczniów (liderzy młodzieżowi), reprezentanci „ciała pedagogicznego” (nauczyciele, wychowawcy), mediatorzy zewnętrzni (wolontariusze – studenci i młodzi absolwenci kierunków studiów przygotowujących do pracy z ludźmi – psychologii, pedagogiki, resocjalizacji).

Etap I – warsztaty edukacyjne dla klas szkolnych

Pierwszym etapem interwencji było przeprowadzenie 4-godzinnego bloku edukacyjnego adresowanego do 7 klas w każdej szkole, wskazanych przez dyrekcje szkół jako najbardziej problemowe. W sumie przeprowadzono zajęcia w 245 klasach, dostarczając uczniom wiedzy na temat zjawiska przemocy w aspekcie prawnym, psychologicznym i społecznym oraz ucząc podstawowych technik interwencyjnych, umiejętności rozwiązywania konfliktów i mediowania.

Etap II – szkolenie kandydatów do Szkolnych Zespołów Mediacji i Interwencji

Następnym etapem było wyłonienie – w każdej szkole objętej interwencją – kandydatów do Szkolnych Zespołów Mediacji i Interwencji, a więc liderów młodzieżowych i reprezentantów kadry. Równolegle prowadzono nabór wśród studentów, mających pełnić w zespołach rolę zewnętrznych mediatorów. Kandydatom zaproponowano blok szkoleniowy przygotowujący do podjęcia skutecznego przeciwdziałania przemocy, agresji i innym zjawiskom patogennych w środowisku szkolnym. W każdym z 7 miast przeprowadzono 3 warsztaty psychoedukacyjne: 48 godzinny warsztat (2 bloki zajęć po 3 dni) dla liderów młodzieżowych, 32-godzinny warsztat dla nauczycieli – reprezentantów szkół w Zespołach (2 bloki zajęć po 2 dni), 32-godzinny warsztat dla rekrutowanych przez Fundację zewnętrznych mediatorów - studentów i młodych absolwentów kierunków studiów przygotowujących do pracy z ludźmi (2 bloki zajęć po 3 dni).

Etap III – powołanie Szkolnych Zespołów Mediacji i Interwencji

Po przeprowadzeniu bloku szkoleniowego dla każdej kategorii uczestników, zostały utworzone – na terenie 35 szkół objętych Programem – Szkolne Zespoły Mediacji i Interwencji.

W skład każdego Zespołu weszło 2 nauczycieli, 4 uczniów – liderów młodzieżowych oraz 2 zewnętrznych mediatorów – studentów kierunków kształcących do pracy z ludźmi. Zespoły stanowiły forum przepływu informacji i partnerskiej współpracy między uczniami a „ciałem pedagogicznym” szkół objętych interwencją, instancję animującą działania nakierowane na radzenie sobie z problemami społeczności szkolnej, w szczególności dotyczącymi przemocy i takich zachowań ryzykownych jak picie alkoholu i eksperymentowanie z narkotykami.

Obecność w Zespołach zarówno nauczycieli jak i uczniów umożliwiła lepszą komunikację między tymi kategoriami aktorów sceny szkolnej, co pomogło przełamać barierę wzajemnego niezrozumienia i wzajemną izolację oraz tzw. „zmowę milczenia” dotyczącą ważnych ale kłopotliwych, „niepoprawnych politycznie” problemów środowiska. Proces porozumiewania się i intensyfikowania współpracy między nauczycielami i uczniami ułatwiała obecność w Zespołach studentów-mediatorów, osób „z zewnątrz”, a więc mniej zaangażowanych emocjonalnie w sprawy pojawiające się na forum Zespołów, łatwiej utrzymujących dzięki temu obiektywną postawę i racjonalną perspektywę. Szkolne Zespoły Mediacji i Interwencji kontynuowały działania po zakończeniu Programu.

Etap IV – superwizja działania Szkolnych Zespołów Mediacji i Interwencji

W każdym z 35 Zespołów trenerzy Fundacji przeprowadzili dwie 3-godzinne sesje superwizyjne, na terenie szkół, w których działały Zespoły. Absolwenci przeprowadzonych szkoleń warsztatowych stworzyli w każdej szkole objętej interwencją Szkolny Zespół Mediacji i Interwencji. W skład każdego zespołu wejszło 3 uczniów-młodzieżowych mediatorów, 2 przeszkolonych nauczycieli, 2 meduiatorów zewnętrznych – studentów, wolontariuszy.

Zespoły podjęły w społecznościach szkolnych bieżące działania mediacyjne i interwencyjne przeciwdziałające przemocy, rozwiązujące konflikty, zapobiegające innym zachowaniom ryzykownym, w tym w szczególności piciu alkoholu i eksperymentowaniu z narkotykami. Działania te były kontynuowane po zakończeniu Programu. Zespoły planowały wzięcie udziału w eliminowaniu handlu narkotykami na terenie szkoły i w jej pobliżu, podjęcie na forum szkoły działań zwiększających wiedzę zarówno wychowawców jak i młodzieży dotyczącą nieprawidłowości i zjawisk patologicznych występujących w społeczności szkolnej, podjęcie starań w kierunku eliminacji tzw. „zmowy milczenia”. Zespoły, a w szczególności wchodzący w ich skład uczniowie – młodzieżowi liderzy – planowali przeciwdziałanie konfliktom, aktom przemocy rówieśniczej i innym zachowaniom patogennym zarówno w szkole jak i w innych miejscach gromadzenia się młodzieży. W sumie powołanych zostało 35 Zespołów (5 szkół x 7 miast).

Trenerzy Fundacji przeprowadzili dla każdego zespołu 2 sesje superwizyjne (działające wg procedury grupy Balinta) rozwiązujące problemy członków zespołów związane z podejmowanymi przez zespoły pracami, współpracą wewnątrz zespołów oraz wspierające tworzenie planu działania zespołów na przyszłość.

Blok psychokorekcyjny

108 uczniów zagrożonych wykluczeniem społecznym (w tym sprawcy i ofiary przemocy) ze szkół, w których realizowano Program, zostało objętych specjalistyczną opieką psychologiczną w grupach psychokorekcyjnych prowadzonych przez Fundację (koszt grup, stanowiący finansowy wkład własny Fundacji, został pokryty z Programu Przeciwdziałania Młodzieżowej Patologii Społecznej realizowanego przez naszą Fundację na zlecenie Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii).